سنّت ازدواج آسان
جلسه اوّل: ازدواج در جوانی
همچنانکه فصلی از طبیعت بهار نام گرفته است که در آن سرسبزی و شادابی و نشاط مشاهده می شود، دوران عمر انسان نیز دارای بهاری است که همان دوران جوانی باشد. در این دوران، انسان سرشار از قدرت و نیرو و نشاط و شادابی است.

ازدواج نیز بهاری دارد و آن زمانی است که انسان در اوج بلوغ جسمانی قرار دارد، اگر ازدواج در این دوران انجام گیرد آثار گرانبها و مفیدی را در پی خواهد داشت و محصول چنین ازدواجی فرزندان شاداب و بانشاط خواهد بود.

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: «ما مِنْ شابٍّ تَزَوَّجَ فی حِداثَةِ سِنِّهِ اِلاّ عَجَّ شَیْطانُهُ: یا وَیْلَهْ، یا وَیْلهْ! عَصَمَ مِنّی ثُلْثَیْ دینِهِ. فَلْیَتَّقِ اللّه َ الْعَبْدُ فِی الثُّلْثِ الْباقی؛(1) هیچ جوانی نیست که در ابتدای جوانی ازدواج کند مگر آنکه ناله شیطان بلند می شود: ای وای، ای وای، دو سوم دین خود را از من حفظ کرد. پس این بنده باید تقوای الهی را در یک سوم باقی مانده پیشه سازد.»

گاه در روایات تعبیرات و تشبیهات معنا داری برای سرعت ورزیدن به ازدواج در دوران جوانی وارد شده است که سخت قابل دقت است، از جمله امام هشتم علیه السلام فرمود: «جبرئیل بر پیامبر صلی الله علیه و آله نازل شد و گفت: ای محمد! پروردگارت سلام می رساند و می فرماید: دوشیزگان همچون میوه درخت اند که هرگاه میوه رسید، چاره ای جز چیدن آن نیست وگرنه خورشید آن را فاسد می کند، و باد رنگ آن را دگرگون می سازد، و به حقیقت دوشیزگان هرگاه دریابند آنچه را زنان دریافته اند، دوایی جز شوهر برای آنان نیست وگرنه ترس فتنه بر آنها می رود. سپس پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بر منبر رفت و مردم جمع شدند و آنچه را خداوند عزیز و جلیل دستور داده بود اعلام نمود.»(2)

حکایت
مرد و زنی روستایی، پسرشان به سن بلوغ رسیده بود. روزی زن به شوهرش گفت: اگر می توانی و برایت میسر است الاغی را که داریم بفروش تا برای پسرمان زن بگیریم.

از آن روز به بعد هرگاه پدر می خواست صحبت کند، پسر کلامش را قطع می کرد و فوراً می گفت: بابا از فروختن الاغ سخن بگو.(3)

……………….

1. بحار الانوار، ج103، ص221؛ ر.ک: کنزالعمّال، حدیث 44441.

2. بحارالانوار، ج16، ص223.

3. امثال و حکم، ج1، ص124.

در این دوره هر روز یکی از آسیب های اولویت دار به صورت کارگاهی به مدت 8 ساعت مطرح شد
روز اول: اعتیاد
روز دوم: جمعیت
روز سوم: عفاف و حجاب
روز چهارم: ازدواج و طلاق
روز پنجم: آسیب های اجتماعی در فضای مجازی
همچنین برنامه های فرهنگی اجرا شده عبارتنمد از:
1- زیارت دسته جمعی حرم مطهر امام رضا علیه السلام
2- برگزاری درس اخلاق توسط آیت الله سیبویه
3- میثاق با شهدا با حضور در مزار مطهر شهدای گمنام اردوگاه
4- برگزاری نرمش و ورزش صبحگاهی

بعضی از مردم گمان می‌ کنند وقتی زن و مردی با هم محرمند، می‌ توانند به هر نحوی با هم معاشرت کنند؛ در حالی که محارم نیز باید بخشی از شرایط را رعایت نمایند.

سهل‌ انگاری در احکام
برخی افراد در انجام وظایف خود سهل‌ انگاری می‌ کنند. به چند نمونه از آن‌ ها اشاره می‌ شود:
1. بقا بر تقلید، بدون اذن و داشتن مرجع زنده؛
2. عدول‌ های سلیقه ‎ای بدون ضابطه از مرجعی به مرجع دیگر؛
3. تیمم‌ کردن در جایی که وظیفه، چیز دیگری است؛
4. نپوشیدن جوراب در برابر نامحرم توسط برخی خانم­ ها؛
5. نشسته خواندن نماز واجب برای کسی که امکان ایستاده خواندن دارد؛
6. خجالت و کم‌ رویی برای انجام وظیفه ی شرعی؛
7. تأخیر در نماز اول وقت، بدون عذر شرعی؛
8. رعایت‌ نکردن حجاب در برابر نامحرمان فامیل؛
9. به تأخیر انداختن نماز‌ها و روزه‌ های قضا شده؛
10. نگرفتن روزه به‌خاطر گرمی هوا و بلندی روز یا کار سخت و…؛
11. سهل‌ انگاری در تصحیح قرائت نماز و… .

گفتگوهای حرام
گفتگوی سازنده، رمز ارتباط، نشاط و کمال است و به آن سفارش شده؛ اما برخی از گفتگوها حرام است. به چند نمونه از آن اشاره می‌ شود:
1. از جهت محتوا، مانند ناسزا، سخنان گمراه‌ کننده، خلاف عفت عمومی و…
2. حرف­ های رکیک اگر مستلزم اهانت یا مشتمل بر حرام باشد.[1]
3. گفتگوی محرک و فسادآور، چه با نامحرم و چه با غیر آن مگر همسر.[2]
4. گفتگو با نامحرم درصورتی که همراه با لذت باشد؛ چه گفتگوی مستقیم و چه از طریق تلفن، موبایل و…[3]

لبا‌س‌ های حرام
لباس یکی از نیازهای انسان است که باید با شاخصه‌ های زیر تهیه شود:
1. از پول حلال باشد و از پول ربا، رشوه و … نباشد؛[4]
2. محرک نباشد؛ همچون لباس کوتاه و تنگ؛[5]
3. لباس شهرت نباشد؛ همچون لباسی که از نظر رنگ یا دوخت، شخص را انگشت‌ نما کند؛[6]
4. لباس مخصوص کفار و نیز مروج فرهنگ آنان نباشد؛ همچون لباس کشیشان، صلیب و…؛[7]
5. از نظر جنس نازک و برای مردان حریر خالص نباشد؛[8]
6. پوشیدن لباس مختص زن یا مرد، درصورتی که زیّ آنان قرار گیرد حرام است؛ مانند چادر برای مرد و کت و شلوار مردانه برای زن؛[9]
7. پوشیدن جوراب نازک برای زنان در برابر نامحرمان جایز نیست.

نگاه‌ های حرام
1. نگاه به چهره ی آرایش‌ کرده ی زن؛
2. نگاه به زیورآلات زن (نگاه به محل زینت)؛
3. نگاه به عکس بی‌ حجاب زن آشنا؛[10]
4. نگاه به عکس‌ های مهَیّج؛
5. نگاه با ریبه (ترس افتادن به حرام) به محارم؛[11]
6. نگاه‌ كردن مرد به بدن نامحرم (چه با قصد لذت و چه بدون آن)؛[12]
7. نگاه‌ کردن مرد با قصد لذت به بدن مرد ديگر و زن به بدن زن ديگر؛[13]
8. نگاه‌ كردن به عورت ديگرى؛[14]
9. نگاه به داخل خانه ی دیگران؛[15]
10. نگاه تند به پدر و مادر؛
11. نگاه به فیلم‌ های مبتذل و فاسد (فرقی بین متأهل و مجرد نیست)؛[16]
12. نگاه به چیزی که موجب ضرر به چشم است.

راه‌ های محرمیت
زن و مرد از سه راه به یکدیگر محرم می‌ شوند:
1. نسب و خویشاوندی؛
2. ازدواج دائم یا موقت؛
3. شیر دادن به کودک با شرایط خاص.

ازدواج و محرمیت
شکی نیست که با ازدواج برخی از نامحرمان، همچون پدرشوهر و مادرزن بر زن و شوهر محرم می‌ شوند؛ ولی برخی از نامحرمان، محرم نمی‌ شوند؛ همچون: نامادری به داماد و ناپدری به عروس، عموی داماد به عروس، خواهرزن به داماد، برادرشوهر به عروس و شوهرخواهر به خواهر.

شش نکته درباره ی حجاب
1. حجاب یکی از ضروریات دین، رعایت آن در برابر نامحرمان واجب و بی‌ اعتنایی به آن گناه است؛ چه در برابر نامحرمان فامیل و چه نامحرمان غیرفامیل؛ چه در زمان شادی و چه در زمان عزا.
2. اگر موی زن به‌ طور غیر عمد بیرون باشد، گناه نیست؛ ولی از زمانی که متوجه شد، باید خود را از نامحرمان بپوشاند.[17]
3. عادی‌ بودن عدم پوشش نامحرمان در مقابل شخص، دلیل بر حرام نبودن بدحجابی و نگاه به نامحرم نیست.[18]
4. رفتن بدون حجاب به حیاط منزلی که در معرض دید نامحرم است، صحیح نیست. اگر احتمال دید هست، فرد باید حجاب خود را حفظ کند.[19] همچنین داخل خودرو اگر در معرض دید نامحرمان است، حفظ حجاب لازم است.
5. حدود پوشش تمام بدن است؛ جز گردی صورت و انگشتان دست تا مچ و باید به‌گونه‌ ای باشد که جلب توجه نکند و نباید نازک، تنگ و کوتاه باشد.
6. نمایان بودن کف و روی پا در برابر نامحرمان جایز نیست؛ بنابراین کسانی که بدون جوراب در برابر نامحرمان ظاهر می‌ شوند، کار حرامی انجام داده‌ اند.[20]

اقسام نگاه به نامحرم
یکی از دستورهای قرآنی، کنترل نگاه است.[21] در یک دسته‌ بندی می‌ توان نگاه را به سه بخش تقسیم کرد:
1. نگاه اتفاقی و ناخواسته؛ این نگاه ـ گرچه مقدمات آن را خود شخص فراهم کرده باشد ـ حرام نیست؛ مثلاً شخص به اختیار خود به کوچه و بازار رفته و چشمش به نامحرمان افتاده است.[22]
2. نگاه عمدی به صورت نامحرم بدون قصد لذت و احتمال افتادن به گناه، بدون آنکه نامحرم آرایش کرده باشد، مانعی ندارد.[23]
3. نگاه با قصد لذت یا نگاه عمدی به بدن نامحرم حرام است و نمی‌ توان با تعبیراتی مثل قصد بد نداشتن، نیت خواهر و برادری،‌ دل پاک داشتن و… مشکل را حل کرد.

نگاه‌ های مجاز
1. نگاه بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه به چهره ی زن نامحرم؛
2. نگاه بدون لذت به زن غیر مسلمان؛[24]
3. نگاه به زنان کهنسالی که هیچ‌ گونه رغبتی در ازدواج با آن‌ ها نیست (البته جاهایی که به‌ طور معمول نمی‌ پوشانند، مانند موها، گردن و)؛[25]
4. نگاه به زن نامحرم به قصد ازدواج با شرایط خاص (با لذت نگاه نکند، احتمال توافق ازدواج را بدهد، با نگاه‌ کردن شناخت وی افزوده شود و مانعی برای ازدواج نباشد)؛
5. نگاه به زن نامحرم، هنگام ضرورت؛[26]
6. نگاه به عکس زن بدحجاب ناشناس؛
7. نگاه کودکان ممیز به نامحرمان (ولی بانوان باید بدن و موی خود را از آنان بپوشانند)؛[27]
البته جواز نگاه‌ های فوق در صورتی است که با قصد لذت یا ترس افتادن به گناه نباشد.

دوستی با نامحرم
1. دوستی با نامحرم از نظر قرآن حرام است؛ چه با اطلاع و اجازه ی پدر باشد و چه بدون اجازه ی وی، چه با هدف ازدواج باشد و چه نباشد،[28] چه دوستی با نامحرم فامیل باشد چه غریبه، چه قصد بدی در کار باشد، چه نباشد و چه با انگیزه‌ های خیرخواهانه باشد، همچون راهنمایی دیگران، آموزش علمی، رفع افسردگی، چه نباشد، چه در محیط کاری با همکاران باشد و چه در محیط‌ های آموزشی و دانشگاهی.
2. وساطت در دوستی‌ های نامشروع نیز حرام است.
3. وعده و قرار با چنین دوستانی حرام و سفر برای دیدار آن‌ ها سفر معصیت است؛ باید در چنین سفرهایی نماز را کامل خواند. قرآن می‌ فرماید: «لاتُواعِدُوهُنَّ سِرّاً؛[29] پنهانى با آن‌ ها قرار نگذاريد.»
4. اظهار دوستی به جنس مخالف جایز نیست؛[30] حتی نباید کلمات خاصی را که برای محارم به‌ کار می‌ رود در رابطه با آنان مطرح کرد.

پرسش: اگر کسی به جنس مخالف بگوید دوستت دارم، چه حکمی دارد؟
پاسخ: جایز نیست؛ چون ترس افتادن به گناه در میان است.[31]

5. رابطه ی دوستی زن و مرد نامحرم حرام است.[32]
6. دوستی زن و مرد نامحرم، نامه‌ نگاری و تماس تلفنی با یکدیگر از نظر همه ی مراجع حرام است.[33]

تماس بدنی با نامحرمان
یکی از خط قرمزها و حدود ارتباط با نامحرمان، تماس بدنی با آنان است. در این زمینه به چهار نکته اشاره می‌ شود:
1. هرکس که نگاه‌ کردن به او جایز نیست، تماس بدنی با او نیز جایز نیست؛ حتی زنان کهنسالی که نگاه‌ کردن به آنان جایز است، تماس بدنی با ایشان حرام است.[34]
2. تماس بدنی از روی لباس بدون قصد لذت مانعی ندارد.[35]
در نتیجه دست‌ دادن با دستکش به نامحرم یا برخورد بدنی از روی لباس در وسایل نقلیه و اجتماعات عمومی، بدون قصد لذت مانعی ندارد.
3. برخورد دست زن به دست مرد نامحرم هنگام پول‌ دادن در خرید و فروش‌ ها، ولو در حد برخورد انگشتان دست حرام است.[36]
4. هنگام ضرورت و ناچاری مثل معالجه، نجات غریق و… تماس اشکالی ندارد؛ ولی باید به حد ضرورت اکتفا کرد.[37]

حدود محرمیت
بعضی از مردم گمان می‌ کنند وقتی زن و مردی با هم محرمند، می‌ توانند به هر نحوی با هم معاشرت کنند؛ در حالی که محارم نیز باید بخشی از شرایط را رعایت نمایند؛ برای مثال خواهر نباید به بهانه ی محرم بودن، جلوی برادر با هر لباسی که دوست دارد رفت و آمد کند. برخی از این حدود عبارتند از:
1. اجازه گرفتن در ورود به اتاق شخصی افراد؛
2.‌ پوشش مناسب؛
3. حفظ حریم در گفتگو‌ها؛
4. جدا کردن محل خواب دختربچه و پسربچه.

چهار نکته درباره ی زینت در برابر نامحرم
1. آرایش و زینت در برابر مرد نامحرم حرام است.[38]
2. هر چیزی که عرفاً زینت حساب شود، باید از دید نامحرم پوشیده شود؛ چه به قصد زینت باشد و چه نباشد، چه زیبا باشد یا نباشد.[39]
3. مصادیق زینت عبارت‌ اند از: النگو، دست‌ بند، گردن‌ بند، لاک‌ زدن، سرمه کشیدن، استفاده از هر نوع لوازم آرایشی و…

سؤال: اگر در جایی شک کنیم که چیزی از موارد زینت است یا نه، تکلیف چیست؟ آیا باید پوشانده شود؟
پاسخ: خیر، پوشاندن آن واجب نیست.

4. زینت‌ کردن زن در عده ی وفات حرام است.[40]

نگاه‌ کردن به عکس نامحرم
1. زنان می‌ توانند به عکس مردان ـ چه بشناسند و چه نشناسند ـ نگاه کنند؛ مشروط بر اینکه به قصد لذت نباشد.[41]
2. جایز نیست انسان عکسی را که می‌ داند دیدن آن برای دیگری حرام است، به کسی نشان دهد.[42]
3. دیدن عکس دوران کودکی زن نامحرم، اگر موجب هتک و تحریک نشود اشکال ندارد.[43]
4. مرد می‌ تواند برای آگاهی از زیبایی دختری که می‌ خواهد با او ازدواج کند، عکس او را ببیند؛ گرچه او را بشناسد.[44]
5. نگاه به عکس‌ های مبتذل با قصد لذت و ریبه حرام است؛ ولو او را نشناسد.[45]
6. خرید، فروش و نگهداری عکس‌ های مبتذل حرام است و باید آن‌ ها را از بین برد.[46]
7. مرد می‌ تواند به عکس نامحرمی که حجاب خود را کاملاً رعایت کرده نگاه کند و اگر عکس بدون حجاب کامل باشد و او را بشناسد، نباید نگاه کند.[47]
8. اگر خانمی بداند چنانچه بدون حجاب کامل عکس بگیرد، عکس او در بین فامیل پخش می‌ شود (مانند مجلس عروسی، جشن تولد) و نامحرم او را می‌ بیند، جایز نیست بدون حجاب، عکس بیندازد.[48]
9. نصب عکس‌ های زنان نامحرم نیمه‌ عریان در خانه که دیدن آن بر دیگران حرام است، جایز نیست.[49]
10. اگر محرم عکس بی‌ حجاب را بگیرد، ظاهر کردن آن به‌ دست نامحرمی که صاحب عکس را می‌ شناسد، حرام است.[50]
11. نگاه‌ کردن به آلبوم‌ های عکس خانوادگی که در آن عکس فامیل بدون حجاب قرار دارد جایز نیست.[51]

اختلاط با نامحرمان
اختلاط با نامحرمان جز برای پیرزنان مکروه و اگر در معرض فساد باشد، حرام است؛[52] اما این امر در چند جا حرام است:
1. اختلاط با نامحرمان در جایی ‌که زنان، پوشش کافی ندارند؛ همچون: برخی از عروسی‌ ها، میهمانی‌ ها و بیمارستان‌ ها که زنان بستری هستند.[53]
2. در جمع‌ هایی که زنان زینت کرده‌ اند؛ همچون مجالس عروسی و جشن تولدها.
3. اختلاط در مراکز کاری، ورزشی یا برخی کلاس‌ های به اصطلاح آموزشی که وضعیت مطلوبی ندارد و به‌ نحوی مفسده در چنین جمع‌ هایی وجود دارد.
4. اختلاط در مسائلی همچون رقص زن و مرد.
5. جلب توجه و خودنمایی در محیط‌ های مردانه و زنانه.

نامحرمان فامیل و غریبه
در نامحرم بودن، فرقی بین فامیل و غریبه نیست. برخی در برابر نامحرمان غریبه رعایت لازم را دارند؛ ولی در برابر نامحرمان فامیل حدود شرعی را رعایت نمی‌ کنند. عادی شدن روابط محرم و نامحرم، همچون ارتباط همکاران شغلی، استاد و شاگرد، دکتر و پرستار و… نشانه ی محرمیت نیست.

خلوت با نامحرم
1. حضور مرد و زن نامحرم در جای خلوتی ‌که کس دیگری نمی‌ تواند وارد شود، جایز نیست و ماندن در آن مکان حرام است.[54]
2. کار کردن زن و مرد نامحرم در مکان خلوتی که دیگران نمی‌ توانند وارد شوند، اگر خلوت با نامحرم صدق کند یا خوف وقوع در حرام باشد، جایز نیست.[55]
3. اگر در مکان خلوتی که دو نامحرم حضور دارند، شخص دیگری بتواند وارد شود، حتی بچه ی ممیز، اشکال ندارد.[56]

ارتباط تلفنی با نامحرمان
یکی از منکرات تلفن و موبایل، ارتباط نامشروع با نامحرم است. در این رابطه، پرسش‌ های زیادی مطرح شده که به چند نمونه از آن‌ ها اشاره می‌ شود:

پرسش: مکالمه ی تلفنی بین پسر و دختر برای دوستی چه حکمی دارد؟
پاسخ: جایز نیست.[57]

پرسش: مكالمه ی تلفنى پسر و دختر و مراوده ی طرفين برای دوستى، چه حكمى دارد؟ اگر اينگونه امور مقدمه‏ اى براى تحقيق درباره ی ازدواج باشد چه صورتی دارد؟
پاسخ: جايز نيست؛ مگر به مقدارى كه براى تحقيق در ازدواج ضرورت دارد.[58]

پرسش: برای ازدواج با دختری ارتباط تلفنی دارم، حکم آن چیست؟
پاسخ: ارتباط مستمر جایز نیست.[59]

پرسش: خریدن شارژ تلفن برای نامحرم چه حکمی دارد؟
پاسخ: هرچند هدیه‌ دادن به نامحرم اشکال شرعی ندارد، چون این کارها غالباً مقدمه‌ ای برای روابط نامشروع با نامحرم است، جایز نیست.

اظهار عشق و محبت بین دختر و پسر به‌ صورت مستقیم یا غیرمستقیم، مانند مکالمه ی تلفنی حرام است.[60]
فرستادن پیامک به نامحرم به‌ صورت طبیعی اشکال ندارد؛ ولی ممکن است به‌ تدریج حالت هوسرانی و گناه پیدا کند؛ لذا باید از پیامک‌ زدن به نامحرمان خودداری کرد.

پرسش: نوشتن و تلفظ کلماتی همچون «دوستدار شما»، برای نامحرمان چه حکمی دارد؟
پاسخ: اگر این کلمات شهوت‌ انگیز باشد، باید اجتناب شود.[61]

پرسش: حکم صحبت‌ کردن تلفنی یا حضوری دختران و پسران که باعث ایجاد نوعی احساس در دو طرف می‌ گردد، چیست؟
پاسخ: جایز نیست.[62]

چهار نکته درباره ی شب‌ نشینی
شب‌ نشینی امر مباحی است که با در نظر گرفتن شرایطی مانع ندارد:
1. همراه با گناه نباشد؛ مانند غیبت، موسیقی و…؛
2. همراه با مزاحمت برای دیگران نباشد؛
3. محرم و نامحرم رعایت شود؛
4. واجب فوت نشود (کسی که می‌ داند یا احتمال می‌ دهد به‌ دلیل شب‌ نشینی نمازش قضا می‌ شود، نباید زیاد در شب‌ نشینی‌ ها شرکت کند).

پی نوشت ها:
————————————————————————–
* پژوهشگر و مبلغ نخبه ی دفتر تبلیغات اسلامی.
[1]. فاضل لنکرانی،جامع المسائل، ج 1، س 2241.
[2]. سیدمحمد کاظم طباطبایی، عروة الوثقی، ج 2، نکاح، م 39.
[3]. استفتائات بهجت، ج 4، ص 195 و محسن محمودی، مسائل جدید، ج 2، ص 33.
[4]. توضیح المسائل مراجع، ج 2، م 2286.
[5]. فاضل لنکرانی، جامع المسائل، ج 2، ص 403، س 1067.
[6]. توضیح المسائل مراجع، ج 1، م 845.
[7]. سیدمسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 99.
[8]. توضیح المسائل مراجع، ج 1، م 834.
[9]. همان، م 846.
[10]. مکارم شیرازی، احکام بانوان، ص 33، س 44 و 45.
[11]. توضیح المسائل مراجع، ج 2، م 2437 و 2438.
[12]. همان، م 2433.
[13]. همان، م 2438.
[14]. همان، م 2436.
[15]. گلپایگانی، مجمع المسائل، ج 1، ص 534، م 18 و سیدمسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 155.
[16]. صافی، جامع الاحکام، ج 2، س 1329و آیت‌الله خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، س 1199.
[17]. توضیح المسائل مراجع، م 2435.
[18]. سیدمحمدکاظم طباطبایی، عروة الوثقی، ج 2، نکاح، م 31.
[19]. احکام نگاه و پوشش، پرسش‌ های برگزیده ی دانشجویی، ش 18، ص 95.
[20]. سید مسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 110.
[21]. نور، آیات 30 و 31.
[22]. استفتائات مکارم، ج 2، س 1036.
[23]. توضیح المسائل مراجع، م 2433.
[24]. امام خمینی، تحریرالوسیله، ج 2، ص 244، م 27 (یجوز النظر الی نساء اهل الذمه بل مطلق الکفار مع عدم التلذذ و الريبة…) و استفتائات سبحانی، ص 315، س 971.
[25]. سیستانی، منهاج الصالحین، ج 3، م 18.
[26]. امام خمینی، تحریرالوسیله، ج 2، ص 35 (و منها معارضته کل ما هو اهم فی نظر الشارع…).
[27]. توضیح المسائل مراجع، م 2435.
[28]. استفتائات مکارم، ج 2، س 1049 و 1075.
[29]. بقره، آیۀ 235.
[30]. آیت‌ الله خامنه‌ ای، اجوبة الاستفتائات، س 640 ، 651 و 776 و صافی، جامع الاحکام، ج 2، س 1661.
[31]. آیت‌ الله خامنه‌ ای، اجوبة الاستفتائات، س 776؛ صافی، جامع الاحکام، ج 2، س 1661 و‌ استفتائات مکارم، ج 2، س 1049 و 1075.
[32]. محسن محمودی، مسائل جدید، ج 5، ص 73.
[33]. همان، ج 5، ص 53.
[34]. سیدمحمدکاظم طباطبایی، عروةالوثقی، ج ‌2، فصل نکاح، م 47 و امام خمینی، تحریرالوسیله، ج 2، نکاح، م 20.
[35]. همان، ‌ص 637.
[36]. استفتائات مکارم، ج 2، ص 32، س 1027.
[37]. امام خمینی، تحریرالوسیله، ج 2، ص 243 و سیدمحمدکاظم طباطبایی، عروة الوثقی، ج 2، ص 672 .
[38]. توضیح المسائل مراجع، م 2439.
[39]. فاضل لنکرانی، جامع المسائل، ج 1، س 1707 و مکارم، احکام بانوان، ص 19.
[40]. محمدحسن نجفی، جواهر الکلام، ج 32، ص 276.
[41]. سید مسعود معصومی،‌ احکام روابط زن و شوهر، ص 44.
[42]. همان، ص 79، س 62.
[43]. تبریزی، صراط النجاه، ج 1، س 889 و سیدمسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 80.
[44]. احکام نگاه و پوشش، پرسش‌ ها و پاسخ‌ های دانشجویی، ج 16، ص 235.
[45]. سید مسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد‌، ص 44.
[46]. استفتائات بهجت، ج 4، ص 526، س 6339 و محسن محمودی، مسائل جدید، ج 3، ص 83  و 199.
[47]. همان، ص 44.
[48]. همان، ص 258.
[49]. همان، ص 46.
[50]. استفتائات امام‌ خمینی;، ج 3، بهجت، حجاب، س 15؛ آیت‌ الله خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، س 1188؛ فاضل لنکرانی، جامع المسائل، ج 1، س 1730 و مکارم، استفتائات جدید، ج 1، س 798.
[51]. توضیح المسائل مراجع، م 2453.
[52]. سیدمحمدکاظم طباطبایی، عروة الوثقی، ج 2، ص 805 ،‌ م 49.
[53]. سیدمسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 246.
[54]. توضیح المسائل مراجع، م 2445 و آیت‌ الله خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، م 631.
[55]. محسن محمودی، مسائل جدید، ج 5، ص 51.
[56]. استفتائات بهجت، ج 4، ص 188، س 5262.
[57]. مکارم، استفتائات جدید، ج 2، ص 357، س 1049.
[58]. همان، س 652؛ استفتائات خامنه‏اى، س 782؛ امام خمینی، تحريرالوسيله، ج 2، نكاح، م 29 و مکارم، احکام بانوان، ص 182، س 652.
[59]. استفتائات بهجت، ج 4، س 5492.
[60]. مکارم، استفتائات جدید، ج 2، س 1049.
[61]. استفتائات بهجت، ج 4، س 5290.
[62]. همان، س 5293

منبع: بلاغ

قوانین جدید مطالبه مهریه از چه سالی رسمی شده است؟

تا قبل از سال نود و یک زمانی که زوجه مهریه خود را مطالبه می کرد زوج موظف بود آنچه را که در عقدنامه امضا کرده است را به طور کامل بپردازد. اگر این کار را انجام نمی داد زن می توانست حکم جلب مرد را بگیرد و او را زندانی کند. اما از سال نود و یک به بعد تغییراتی در این روند ایجاد شد و از قوانین جدید مطالبه مهریه استفاده شد.

قوانین جدید مطالبه مهریه

طبق قوانین جدید مطالبه مهریه تغییراتی در مطالبه مهریه به وجود آمده است که این تغییرات عبارتند از:

1 ) قسطی شدن مهریه

یکی از تغییراتی که در قوانین مهریه به وجود آمده است، ادعای قسطی شدن مهریه است. البته باید گفت که قسطی شدن مهریه از زمان های قدیم نیز وجود داشته است. اما امروزه جدی تر به آن رسیدگی می شود. ادعای اعسار باعث می شود زوج مهریه را به صورت اقساطی پرداخت کند.

2 ) تعیین کردن حداقل صد و ده سکه

در ابتدا که این قانون جدید مهریه وضع شد مردم تصور می کردند که یک زن تنها می تواند صد و ده سکه مهر خود بکند. اما این تصور کاملا اشتباه است. باید گفت که این قانون بدین گونه است که مرد تا زمانی که صد و ده سکه را پرداخت نکرده است امکان بازداشت او وجود دارد. و اگر مهریه زوجه بیشتر از صد و ده سکه باشد و مرد توان مالی پرداخت آن را داشته باشد، باید آن را پرداخت کند اما بیشتر از صد و ده سکه حبس و زندانی ندارد.

3 ) درخواست مهریه از طریق اجرای ثبت

یکی دیگر از قوانین مطالبه مهریه، درخواست از طریق اجرای ثبت می باشد. با افزایش درخواست طلاق در دوران عقد و مهریه و شلوغ شدن دادگاه ها، قوانین جدید مربوط به مهریه صادر شد. به این گونه که زوجه مطالبه مهریه خود را از طریق اداره ثبت باید انجام دهد. این کار با مزیت های زیادی همراه بود که یکی از آن ها خلوت تر شدن دادگاه ها و مزیت دیگر این بود که باعث افزایش سرعت رسیدگی و مطالبه مهریه و پرداخت آن از طریق زوج شد.

البته قابل ذکر است که این قانون جدید عیبی نیز به همراه دارد که آن هم پرداخت هزینه های بالای دادرسی در اداره ثبت می باشد. البته با گذشت زمان قوانین باز هم تغییر کرد و تصویب شد که زوجه نمی تواند همه مهریه خود را از اداره ثبت مطالبه کند. بلکه باید بخشی از آن را از طریق دادگاه و بخشی دیگر را از طریق اداره ثبت درخواست کند. این قانون جدید مهریه به دلیل افزایش بیش از اندازه قیمت طلا تصویب شد تا زوجه همه مهریه خود را به صورت یک جا مطالبه نکند.

4 ) قانون جدید مهریه 14 سکه

یکی دیگر از قوانین جدید مطالبه مهریه که به تازگی در مجلس شورای اسلامی بیان شده است، تعیین سقف سکه تا 14عدد می باشد. طبق قانون جدید مهریه 14 سکه، افراد نمی توانند بیشتر از چهارده سکه مهر کنند. مگر اینکه با بیشتر شدن تعداد سکه ها از چهارده عدد، مالیات آن را پرداخت کنند. گفته می شود با اینکه این قانون مورد اعتراض فراکسیون زنان قرار گرفته است اما در حال تصویب می باشد. یکی دیگر از قوانین جدید مطالبه مهریه که به تازگی در مجلس بیان شده است این است که اصطلاح عندالمطالبه از سند ازدواج برداشته شده و عندالستطاعه (یعنی تا زمانی که زوج توانایی پرداخت مهریه را نداشته باشد زوجه نمی تواند آن را وصول کند) به آن اضافه شده است.

تفاوت مهریه عندالمطالبه با عندالاستطاعه

تفاوت اصلی قانون جدید مهریه عندالمطالبه با مهریه عندالاستطاعه در این است که در عندالمطالبه مرد به پرداخت مهریه محکوم می شود و باید آن را پرداخت کند. اما در عندالاستطاعه باید ثابت شود که مرد توانایی پرداخت مهریه را ندارد. عندالاستطاعه قیدی است که در زمان عقد در سند ازدواج درج می شود و طبق آن تا زمانی که زوج توانایی پرداخت مهریه را نداشته باشد، زوجه نمی تواند آن را وصول کند.

دادخواست اعسار در مهریه چیست؟

به دادخواستی می گویند که توسط مرد به دادگاه تقدیم می شود و مرد باید ثابت کند که توانایی پرداخت مهریه را به صورت یک جا ندارد. بنابراین اگر این دادخواست از طرف دادگاه پذیرفته شود مرد باید مهریه را به صورت قسطی بپردازد.

حال یا مدت دار بودن مهریه چیست؟

مهریه می تواند به دو صورت حال یا مدت دار باشد اگر مهریه حال باشد زوجه حق دارد بلافاصله بعد از عقد کردن آن را درخواست کند و حتی از تمکین نیز خودداری کند. اما اگر مهریه زوجه به صورت مدت دار باشد زن باید تمکین کرده و می تواند نفقه نیز دریافت کند. توجه داشته باشید که در عقد موقت میان زوج و زوجه باید مهریه ای تعیین شود اما در عقد دائم می توان مهریه ای تعیین نکرد.

طبق قوانین مطالبه مهریه، مرد چقدر زمان برای پرداخت مهریه دارد؟

طبق قانون جدید مطالبه مهریه زمانی که زوجه از طریق دادگاه مهریه خود را به اجرا می گذارد یک اجرائیه از طرف دادگاه برای مرد ارسال می شود و مرد تا یک ماه فرصت دارد که صد و ده سکه را پرداخت کند. چنانچه زوج توان پرداخت آن را به صورت یک جا نداشته باشد باید در مدت یک ماه یک دادخواست اعسار به دادگاه بدهد. در غیر این صورت زن می تواند درخواست حکم جلب مرد را از دادگاه داشته باشد. اگر مرد درخواست اعسار به دادگاه کند و پذیرفته شود باید اقساط مهریه را مرتب بپردازد. چنانچه سه قسط عقب بیفتد، زن می تواند حکم جلب مرد را از دادگاه بگیرد.

قانون جدید مدت زمان زندان برای مهریه چقدر است؟

طبق قوانین جدید مطالبه مهریه باید اقساط عقب افتاده مهریه پرداخت شود تا مرد از زندان آزاد شود. با توجه به اینکه امروزه قیمت سکه افزایش زیادی پیدا کرده است بنابراین دادگاه سعی می کند اقساط مهریه را طبق توان پرداخت زوج تعیین کند.

قانون جدید جلب کردن زوج بابت مطالبه مهریه

طبق قوانین جدید مطالبه مهریه زمانی که زوجه مهریه خود را از همسرش مطالبه کند (خواه مطالبه مهریه از طریق اداره ثبت باشد یا دادگاه) مرد باید آن را پرداخت کند. چنانچه مرد از پرداخت مهریه خودداری کند حکم جلب او صادر می شود. همچنین اگر طبق نظر دادگاه مرد مکلف به پرداخت مهریه به صورت قسطی شده باشد. و از پرداخت اقساط مهریه نیز خودداری کند، حکم جلب او صادر می شود. 

منبع

طلاق در ایران به چه معناست؟

طلاق در ایران به معنای پایان رابطهٔ ازدواج بین یک مرد و یک زن است. بر اساس قوانین ایران، طلاق یک ایقاع است، یعنی یک عمل حقوقی یکجانبه که از سوی مرد یا نماینده او واقع می‌شود. بنابراین، پایان رابطهٔ ازدواج در ایران تنها به ارادهٔ مرد است و زن نمی‌تواند به تنهایی اقدام به طلاق کند.

طلاق در ایران انواع مختلفی دارد که عبارتند از:

طلاق توافقی: طلاق توافقی با توافق زوجین و با مراجعه به دادگاه خانواده انجام می‌شود.
طلاق خلع: این نوع طلاق با درخواست زن و با پرداخت مهریه به مرد انجام می‌شود.
طلاق مبارات: این نوع طلاق با توافق زوجین و با پرداخت مهریه یا مالی دیگر به زن انجام می‌شود.
طلاق به درخواست مرد: این نوع طلاق با درخواست مرد و بدون نیاز به رضایت زن انجام می‌شود.

انواع طلاق در ایران
در ایران، طلاق یک ایقاع (عمل حقوقی یکجانبه) است که از سوی مرد یا نماینده او واقع می‌شود. به عبارت دیگر، پایان رابطه ازدواج ناشی از اراده مرد است نه اراده مشترک طرفین. در ایران، طلاق به دو دسته کلی تقسیم می‌شود:

طلاق توافقی: این نوع طلاق با توافق زوجین و صدور حکم از سوی دادگاه انجام می‌شود.
طلاق غیر توافقی: این نوع طلاق بدون توافق زوجین و با درخواست یکی از طرفین از دادگاه انجام می‌شود.
طلاق توافقی نیز به دو دسته تقسیم می‌شود:

طلاق خلع: در این نوع طلاق، زن با بخشیدن مهریه یا بذل آن، از شوهر خود طلاق می‌گیرد.
طلاق مبارات: در این نوع طلاق، مرد با پرداخت مهریه یا بذل آن، از زن خود طلاق می‌گیرد.
طلاق غیر توافقی نیز به چند دسته تقسیم می‌شود:

طلاق رجعی: در این نوع طلاق، مرد می‌تواند تا مدت ۳ ماه بعد از طلاق، از زن خود رجوع کند و رابطه زناشویی را از سر بگیرد.
طلاق بائن: در این نوع طلاق، مرد نمی‌تواند از زن خود رجوع کند و رابطه زناشویی بین آن‌ها برای همیشه قطع می‌شود.
نکته مهم: در صورتی که زن یا شوهر به طلاق رضایت نداشته باشند، می‌توانند برای طلاق به دادگاه خانواده مراجعه کنند. در این صورت، دادگاه پس از بررسی دلایل و مدارک طرفین، حکم به طلاق صادر می‌کند.

قوانین طلاق در ایران
طلاق یک فرآیند حقوقی پیچیده است که می تواند عواقب مالی، اجتماعی و عاطفی زیادی داشته باشد. به همین دلیل، داشتن وکیل طلاق می تواند در این فرآیند بسیار مهم باشد. همچنین مورد دیگری که مهم است بدانید هزینه وکیل طلاق و موارد حقوقی دیگر است.

قوانین طلاق در ایران بر اساس فقه اسلامی و صدور حکم دربارهٔ طلاق در چارچوب صلاحیت دادگاه خانواده است. در حقوق ایران، طلاق تنها به اراده مرد واقع می‌شود، البته در هنگام عقد می‌توان این تصمیم را به زن واگذار کرد.

قوانین “طلاق در ایران” در قانون مدنی و قانون حمایت از خانواده آمده است. برخی از مهم‌ترین قوانین طلاق در ایران عبارتند از:

طلاق تنها به اراده مرد واقع می‌شود مگر اینکه در هنگام عقد این اختیار به زن واگذار شده باشد.
طلاق باید در دادگاه خانواده ثبت شود.
زن در صورت طلاق، مستحق دریافت مهریه، نفقه و اجرت‌المثل ایام زناشویی است.

طلاق در ایران تنها در صورت وجود یکی از شرایط زیر امکان‌پذیر است:
عدم امکان سازش بین زن و مرد: در صورتی که زن و مرد نتوانند با یکدیگر زندگی کنند، می‌توانند از دادگاه خانواده درخواست طلاق کنند.
عسر و حرج زن: در صورتی که زندگی زن در کنار همسرش برای او مشقت‌آور باشد، می‌تواند از دادگاه خانواده درخواست طلاق کند.
ضرر و زیان زن: در صورتی که زن از همسر خود ضرر و زیان دیده باشد، می‌تواند از دادگاه خانواده درخواست طلاق کند.
عدم پرداخت نفقه از سوی مرد: در صورتی که مرد از پرداخت نفقه زن خودداری کند، زن می‌تواند از دادگاه خانواده درخواست طلاق کند.

تفاوت طلاق توافقی و غیر توافقی
طلاق توافقی و غیر توافقی دو نوع طلاق هستند که در قانون ایران وجود دارند. تفاوت اصلی این دو نوع طلاق در این است که در طلاق توافقی، زوجین با یکدیگر به توافق می‌رسند و در مورد مسائلی مانند مهریه، نفقه، حضانت فرزندان، و اموال مشترک به توافق می‌رسند. اما در طلاق غیر توافقی، یکی از زوجین درخواست طلاق می‌دهد و طرف مقابل با آن مخالف است.

توصیه می شود قبل از اقدامی با یک وکیل طلاق توافقی مشورت کنید. وکیل طلاق توافقی می تواند به شما کمک کند تا این فرآیند دشوار را به راحتی طی کنید.

در ادامه به برخی از تفاوت‌های طلاق توافقی و غیر توافقی اشاره می‌شود:

توافق زوجین: در طلاق توافقی، زوجین با یکدیگر به توافق می‌رسند و در مورد مسائلی مانند مهریه، نفقه، حضانت فرزندان، و اموال مشترک به توافق می‌رسند. اما در طلاق غیر توافقی، یکی از زوجین درخواست طلاق می‌دهد و طرف مقابل با آن مخالف است.
مراحل قانونی: مراحل قانونی طلاق توافقی نسبت به طلاق غیر توافقی کوتاه‌تر و ساده‌تر است. در طلاق توافقی، زوجین با مراجعه به دفتر خدمات قضایی، دادخواست طلاق توافقی را تنظیم و تقدیم دادگاه می‌کنند. سپس دادگاه با برگزاری جلسات مشاوره، سعی می‌کند زوجین را به توافق برساند. در صورت عدم توافق زوجین، دادگاه حکم طلاق را صادر می‌کند. اما در طلاق غیر توافقی، زوجین باید در دادگاه حضور داشته باشند و دلایل درخواست طلاق خود را به دادگاه ارائه دهند. سپس دادگاه با بررسی دلایل زوجین، حکم طلاق را صادر می‌کند.
هزینه‌های قانونی: هزینه‌های قانونی طلاق توافقی نسبت به طلاق غیر توافقی کمتر است. در طلاق توافقی، زوجین باید هزینه دادرسی و هزینه‌های مشاوره را پرداخت کنند. اما در طلاق غیر توافقی، زوجین باید هزینه دادرسی، هزینه‌های مشاوره، و هزینه‌های کارشناسی را پرداخت کنند.
زمان طلاق: زمان طلاق توافقی نسبت به طلاق غیر توافقی کوتاه‌تر است. در طلاق توافقی، معمولاً طلاق ظرف مدت چند ماه انجام می‌شود. اما در طلاق غیر توافقی، ممکن است طلاق چندین سال طول بکشد.
در مجموع، طلاق توافقی نسبت به طلاق غیر توافقی مزایای بیشتری دارد. طلاق توافقی باعث می‌شود که زوجین بتوانند به‌طور مسالمت‌آمیز از یکدیگر جدا شوند و آسیب کمتری به فرزندان و خانواده‌ها وارد شود.

علل طلاق در ایران
علل طلاق در ایران متعدد است، اما شایع ترین آنها عبارتند از:

1- مشکلات اقتصادی: مشکلات اقتصادی یکی از مهم ترین علل طلاق در ایران است. زمانی که زوجین توانایی تامین معاش خود را نداشته باشند، بیشتر در معرض اختلاف و طلاق قرار می گیرند.

2- عدم تفاهم اخلاقی: عدم تفاهم اخلاقی به معنای ناهمخوانی اخلاق و رفتار زوجین است. زمانی که زوجین از نظر اخلاقی با یکدیگر سازگار نباشند، بیشتر در معرض اختلاف و طلاق قرار می گیرند.

3- خیانت: خیانت یکی از مخرب ترین عوامل در زندگی زناشویی است. زمانی که یکی از زوجین به دیگری خیانت می کند، اعتماد بین آنها از بین می رود و رابطه زناشویی آنها آسیب می بیند.

4- اعتیاد: اعتیاد یکی دیگر از عوامل طلاق در ایران است. اعتیاد باعث می شود که فرد مسئولیت های خود را در زندگی خانوادگی فراموش کند و به مرور زمان رابطه زناشویی او آسیب ببیند.

5- دخالت خانواده ها: دخالت بیش از اندازه خانواده ها در زندگی زوجین یکی از عوامل طلاق در ایران است. زمانی که خانواده های زوجین در زندگی آنها دخالت می کنند، باعث ایجاد اختلاف بین آنها می شوند.

6- خشونت خانگی: خشونت خانگی یکی از مخرب ترین عوامل در زندگی زناشویی است. زمانی که یکی از زوجین به دیگری خشونت می کند، رابطه زناشویی آنها آسیب می بیند و در معرض خطر طلاق قرار می گیرد.

در همه این موارد و انجام پروسه طلاق، بهتر است از یک وکیل طلاق مجرب کمک گرفته شود تا روند قانونی به نحو احسن انجام گیرد.

سخن پایانی
طلاق، یکی از معضلات اجتماعی مهم در ایران است که پیامدهای منفی زیادی برای زوجین، فرزندان و جامعه دارد. بنابراین، لازم است اقدامات جدی برای کاهش طلاق در ایران صورت گیرد. برخی از مهم ترین راهکارها برای کاهش طلاق در ایران عبارتند از:

1- ارتقای سطح آگاهی و فرهنگ جامعه

2- تقویت بنیان خانواده

3-بهبود وضعیت اقتصادی خانواده ها و ارائه مشاوره های پیش از ازدواج و بعد از ازدواج به زوجین.

منبع

بر اساس قوانین و مقررات مربوط به ازدواج در ایران، مخالفت پدر با ازدواج دختر مانع از عقد نکاح است. مگر اینکه وضعیت خاصی وجود داشته باشد که تحت آن شرایط، دختر باکره بتواند بدون جلب موافقت پدر یا جد پدری اقدام به ازدواج کند. البته باید توجه داشت که چارچوب‌های اخلاقی خانواده حتما باید مدنظر قرار گرفته شود و تنها در زمانیکه تنها راه چاره استفاده از راه حل حقوقی است اقدام به چنین کاری کرد. زیرا طبیعی است که چنین اقدامی در روابط خانوادگی تاثیر داشته و آثار خاص خود را در پی خواهد داشت.

ازدواج دختر در صورت مخالفت پدر
اذن پدر برای ازدواج دختر به صورت قانونی ضروری و لازم است. طبق ماده ۱۰۴۳ اصلاحی ۱۳۷۰ قانون مدنی، «نکاح دختر باکره حتی اگر به سن بلوغ رسیده باشد، موقوف به اجازه پدر یا جد پدر او است و اگر پدر یا جد پدری بدون علت موجه، از دادن اجازه ازدواج مضایقه کند، اجازه از او ساقط خواهد شد. در این صورت دختر می‌تواند با معرفی کامل مردی که می‌خواهد با او ازدواج کند و شرایط نکاح و مهری که بین آن‌ها قرار داده شده، پس از اخذ اجازه از دادگاه مدنی خاص به دفتر ازدواج مراجعه و نسبت به ثبت ازدواج، اقدام کند».

به موجب ماده ۱۰۴۴ همین قانون نیز: «در صورتی که پدر یا جد پدری در محل حاضر نباشند و استیذان از آن‌ها نیز عادتاً غیرممکن بوده و دختر نیز احتیاج به ازدواج داشته باشد، وی می‌تواند اقدام به ازدواج نماید.»

با توجه به این دو ماده، می‌توان نتیجه گرفت که ازدواج دختری بدون اجازه پدر تنها در شرایطی امکان‌پذیر است که یا دختر باکره نباشد، یا اگر باکره است، پدر و جد پدری او حضور نداشته باشند و کسب اجازه از آن‌ها ممکن نباشد و دختر نیاز مبرم به ازدواج داشته باشد. علاوه بر این، حتی در صورت حضور پدر و جد پدری، اگر آن‌ها نتوانند دلیل موجهی برای عدم رضایتشان برای ازدواج ارائه دهند، نمی‌توانند مانع ازدواج دختر شوند.

شرایط ازدواج دختر بدون اجازه پدر
اگر چه اجازه پدر برای ازدواج دختر الزامی است، اما تحت شرایط خاصی به موجب مواد ۱۰۴۳ و ۱۰۴۴ قانون مدنی، ازدواج بدون اجازه پدر نیز برای دختران امکان‌پذیر است. در هر یک از حالات زیر دختر دیگر نیاز به اخذ اجازه از پدر یا جد پدری را نخواهد داشت. شرایط قانونی که امکان ازدواج بدون اذن پدر را فراهم می‌کند عبارت‌اند از:

دختر، باکره نباشد.
پدر و جد پدری دختر باکره هر دو فوت کرده باشند.
پدر یا جد پدری دختر باکره در زمان ازدواج، حاضر نباشند و کسب اجازه از آن‌ها نیز ممکن نباشد.
پدر یا جد پدری دختر باکره، بدون داشتن عذری موجه از دادن اذن به دختر، برای ازدواج دائم یا عقد موقت با خواستگار دختر خودداری کنند.
برای ازدواج بدون اذن پدر به کجا باید مراجعه کرد؟
در صورتی که پدر یا جد پدری بدون عذری موجه از دادن اجازه برای ازدواج دختر باکره خودداری کنند و یا حضور آن‌ها ممکن نباشد، دختر می‌تواند به دادگاه مراجعه کرده و علیرغم باکره بودن، بدون نیاز به اذن پدر یا جد پدری، با خواستگار مورد نظرش ازدواج کند. برای انجام این رویه، دختر باید ابتدا اقدام به ایجاد حساب کاربری در سامانه ثنا کرده و سپس احراز هویت خود را تکمیل کند. این امر از طریق مراجعه حضوری به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی یا مراجعه به آدرس آنلاین sana.adliran.ir امکان‌پذیر است.

پس از ثبت‌نام در سامانه ثنا، باید دختر درخواست کتبی اجازه ازدواج را با کمک یک وکیل حقوقی متخصص تنظیم کند. سپس دادخواست مربوطه را به دفاتر خدمات الکترونیک تحویل دهد تا کارشناسان دفتر خدمات قضایی الکترونیکی دادخواست را ثبت کرده و برای بررسی‌های لازم به دادگاه مسئول ارسال کنند.

پس از آن، دادگاه پدر یا جد پدری را احضار می‌کند. در صورت عدم حضور آن‌ها بدون عذر موجه یا عدم توانایی در اثبات دلیلی موجه برای خودداری از اجازه ازدواج دختر باکره، دادگاه حکم اجازه ازدواج را برای دختر صادر خواهد کرد. پس از صدور این حکم، دختر می‌تواند با داشتن حکم دادگاه همراه با خواستگار و شهود عقد نکاح به دفترخانه مراجعه کرده و بدون نیاز به اذن پدر یا والدینش ازدواج کند.

سخن پایانی
اجازه پدر یا جد پدری برای ازدواج دختر باکره ضروری است. اگر دختر نتواند پدرش یا پدربزرگش را برای ازدواج راضی کند، لازم است که دادخواست اذن ازدواج را تنظیم کرده و به دادگاه ارائه کند. سپس دادگاه والدین دختر را برای اجازه ازدواج احضار می‌کند. در صورتی که پدر یا جد پدری دلیل منطقی برای مخالفتش نداشته باشد، اجازه ازدواج قانونی برای دختر صادر خواهد شد. برای تنظیم دادخواست کتبی اجازه ازدواج از دادگاه و سایر مسائل مربوط به امور حقوقی خانواده می‌توانید از تیم متخصص پلتفرم حقوقی ترازو کمک بگیرید.

سوالات متداول
آیا ازدواج دختر بدون اذن پدر ممکن است؟
در صورتی که دختر حکم اجازه ازدواج را از دادگاه دریافت کرده باشد می‌تواند بدون اجازه پدر یا جد پدری‌اش با خواستگارش ازدواج کند.

اجازه پدر برای ازدواج دختر تا چه سنی لازم است؟
هر دختری در هر سنی برای ازدواج نیازمند اخذ اجازه از پدرش است. در صورت تمایل دختر زیر ۱۳ سال به ازدواج، علاوه بر اجازه پدر، کسب اذن دادگاه نیز الزامی خواهد بود.

منبع