چند بچه کافی است؟

وقتی صحبت از تعداد فرزندان می‌شود، در ذهن بیشتر ایرانیان شعار «دو بچه کافی است» یادآور می‌‌‌شود. اگرچه این خودِ والدین هستند که تصمیم می‌گیرند چند فرزند داشته باشند و کس دیگری نمی‌تواند برای آن‌ها تصمیم بگیرد؛ اما نگاهی به تاریخچه بحث کنترل جمعیت در کشور، گویای آن است که والدین افزون بر شرایط خودشان، باید به آینده فرزندان و کشورشان نیز بیاندیشند.
در سال‌ 1365، متوسط شاخص نرخ باروری یعنی تعداد فرزندان هر مادر حدود 5/6 فرزند بود که از سال 1364 این شاخص به مرور سیر کاهشی خود را آغاز کرده بود و اکنون بر اساس نتایج سرشماری سال 1395، به 8/1 فرزند رسیده است. نرخ رشد جمعیت،  در سال‌ 1365 حدود 9/3 درصد بوده است که در سال 1395، به طور متوسط به 24/1 درصد رسیده است. بر اساس نظر جمعیت‌شناسان، اگر روال این شاخص‌ها به همین صورت کاهش یابد، حدود 30 سال آینده نرخ رشد جمعیت به صفر رسیده و تداوم آن می‌تواند کشور را به رشد منفی جمعیت و کاهش جمعیت هم برساند.  حال با توجه به اینکه نرخ باروری جانشینی  در ایران حدود 2/2 است یا به عبارت دیگر هر زن باید 2/2 فرزند به دنیا بیاورد تا پس از دو نسل، جمعیت کشور ثابت و بدون تغییر باقی بماند و با توجه به اینکه نرخ حوادث و مرگ و میر و ناباروری‌ها در ایران بالاتر از نرم جهانی است، توصیه کارشناسان و صاحب‌نظران این است که برای برخورداری از یک جمعیت پویا و در حال رشد پایدار و خانواده کامل و شاد و پیشگیری از بروز بحران‌های خانوادگی و اجتماعی، توصیه می‌شود هر زوج حداقل 4 فرزند به دنیا بیاورند.